Dziecko borykające się z zespołem stresu pourazowe (PTSD), potrzebuje pilnej pomocy specjalisty. Tylko terapia przeprowadzona przez specjalistę z doświadczeniem może pomóc dziecku poradzić sobie z traumatycznym doświadczeniem. Zatem już teraz dowiedz się, na czym polega terapia traumy u dzieci.

Czym jest PTSD?

Zespół stresu pourazowego (PTSD) to tak naprawdę zaburzenie lękowe, którego doświadczamy po przeżyciu wstrząsającego lub bardzo negatywnie emocjonalnego wydarzenia. Mowa tutaj o takich wydarzeniach, jak wojna, wypadek samochodowy, wykorzystanie seksualne, gwałt czy choćby przemoc. Niestety trauma może wystąpić tak samo u dorosłego człowieka, nastolatka, jak i nawet u bardzo małego dziecka. Poradzenie sobie samodzielnie z takim traumatycznym wydarzeniem jest bardzo trudne, a często po prostu niemożliwe. Zamiast tego konieczne jest uczęszczanie na terapię. Co ciekawe PTSD nie zawsze staje się widoczne zaraz po traumatycznym wydarzeniu – często następuje to po kilku dniach czy nawet miesiącach. Zespół stresy pourazowego może zostać wtedy aktywowany na skutek innego wydarzenia, które wiąże się ze sporą ilością stresu i emocji.

Jak długo PTSD może wpływać na życie dziecka? Nie ma tutaj żelaznej zasady. Czasem objawy mijają po upływie kilku dni, tygodni czy miesięcy. Innym razem trauma na zawsze wpływa na życie dziecka i wywołuje trwałe zmiany w jego osobowości.

Objawy zespołu stresu pourazowego

U każdej osoby zespół stresu pourazowego przebiega na inny sposób. Najczęściej objawia się jako silny lęk czy poprzez częste wracanie do traumatycznych wspomnień, np. w koszmarach sennych. Pogorszeniu ulega również ogólne samopoczucie i często dochodzi też do zaburzeń snu. U dzieci zaczynają pojawiać się też problemy z koncentracją, niechęć do nauki, a co za tym idzie pogorszenie się wyników w szkole. Oprócz tego czasem pojawia się również  pobudzenie, nadmierna czujność czy wyobcowanie.

Jak pomóc dziecku po traumie?

Oczywiście najskuteczniejsze efekty, które pozytywnie wpływają na dzieci, można uzyskać dzięki odpowiedniej terapii. Zastanawiasz się, jak przebiega taka terapia u młodych pacjentów? Otóż spotkania z psychoterapeutą mają na celu podjęcie próby odbudowania bezpieczeństwa dziecka i stworzenia dla niego przestrzeni, gdzie będzie w stanie dać upust wszystkim swoim nagromadzonym emocjom. Podczas terapii dziecko powoli uczy się mówić o swoich uczuciach czy też o samym wydarzeniu, które wywołało PTSD. Oczywiście zawsze tempo terapii powinno być w pełni dostosowane do postępów i gotowości dziecka. Psychoterapeuta ma za zadanie przede wszystkim wzbudzić zaufanie dziecka, a następnie podjąć się bardzo trudnemu zadaniu, które będzie polegało na otwarciu młodego pacjenta na świat.

Dziecko, które przeżywa traumę, traci coś jeszcze – swoją naturalną spontaniczność. Przez to zamyka się w sobie, traci zaufanie do innych osób oraz ma spore trudności w nawiązywaniu nowych znajomości. W przypadku dzieci w wieku szkolnych zaczynają pojawiać się też spore problemy w szkole, a nawet stany depresyjne. Zadaniem psychoterapeuty jest właśnie podjęcie takich metod terapii, które pozwolą odzyskać naturalną spontaniczność malucha, a co za tym idzie także zaufanie do świata i innych ludzi.

Oto najczęstsze etapy pracy psychoterapeuty w leczeniu traumy u dzieci:

  • Zapewnienie dziecku bezpieczeństwa i stabilności, aby miało pewność, że już nic mu nie grozi.
  • Poinformowanie rodzica i dziecko o tym, z jakimi skutkami traumy może borykać się dziecko teraz i w niedalekiej przyszłości.
  • Spotkania z psychoterapeutą, podczas których razem z dzieckiem przepracowują traumę. Dziecko w ten sposób może rozładować na zewnątrz natłok nagromadzonych emocji. Często dzieci próbują wyprzeć traumatyczne wydarzenia, co wywołuje bardzo trudne do wyeliminowania zmiany w ich osobowości.
  • Nauka, jak radzić sobie w trudnych chwilach oraz nadal pozytywnie patrzeć na świat, który go otacza. Decydujące może być wzbudzenie zaufania do jakiejkolwiek dorosłej osoby, np. właśnie do terapeuty.

Sam przebieg czy cele terapii dostosowane są często do tego, jakiej konkretnie traumy doświadczyło dziecko, np. kiedy padło ofiarą gwałtu jednym z decydujących etapów jest akceptacja własnego ciała i odzyskanie kontroli nad nim.

Terapia traumy u dzieci – z rodzicami czy bez?

Jeśli dziecko ma duże zaufanie do rodziców i dzięki ich obecności zyskuje więcej odwagi, to zdecydowanie pojawienie się przynajmniej jednego rodzica będzie kluczowe. Jednak bywa też tak, że na osobności maluch potrafi się znacznie szybciej otworzyć. Jak widać to sprawa indywidualna. Jedno jest pewne, otóż zaangażowanie rodziców zawsze ma duże znaczenie. Jeśli dziecko zostało wykorzystane lub padło ofiarą innego negatywnego wydarzenia, to cierpienie z tym związane dotyka również rodzica. Co oznacza, że bardzo często także on potrzebuje porad i dodatkowego wsparcia ze strony terapeuty. Dzięki temu, że rodzice uczestniczą w terapii dziecka, zdają sobie sprawę z tego, jakie jego zachowania są normą, a które wskazują, że coś złego się dzieje i potrzebna jest szybka reakcja z ich strony. Warto zatem zastanowić się nad terapią dla rodzin.